Eki

11

Destanların Sınıflandırılması

Ekim 11, 2009 | Yorum Gnder

Türk destanlarına ait asıl metinler elimizde değildir. Çok zengin olduğu bilinen Türk destanları ile ilgili bilgiler Arap, İran ve Çin kaynaklarından elde edilmiştir.

Destanlarımızın büyük bir kısmı yazıya oldukça geç geçirilmiş, sözlü edebiyattaki şekliyle de tamamen yazıya aktarılamamıştır.

Destanlar, doğal destan ve yapay destan olmak üzere ikiye ay­rılır.

a) Doğal Destan

Önce bir şair tarafından ulusal dilde söylenen, zamanla şairi unutularak anonimleşen, bir ulusun yaşamış olduğu olayların anlatıldığı destanlardır. Bunlar, dilden dile dolaşırken büyük de­ğişikliklere uğrar. Örneğin, Ergenekon Destanı, bir doğal des­tandır.

Türklerin doğal destanları, kendi içinde şu şekilde sınıflandırılır.

İslamiyet’ten Önceki Türk Destanları

Saka Destanları

* Alp Er Tunga Destanı

* Şu Destanı

Hun – Oğuz Destanları

* Oğuz Kağan Destanı

* Atilla Destanı

Göktürk Destanları

* Bozkurt Destanı

* Ergenekon Destanı

Uygur Destanları

* Türeyiş Destanı

* Göç Destanı

İslamiyet Etkisindeki Türk Destanları

Karahanlı Dönemi

* Satuk Buğra Han Destanı

Kazak-Kırgız

* Manas Destanı

Türk-Moğol:

* Cengiz Destanı

Tatar-Kırım:

* Timur Destanı

* Ediğe Destanı

Selçuklu-Osmanlı:

* Seyid Battal Gazi Destanı

* Danişmend Gazi Destanı

* Köroğlu Destanı

Diğer Ulusların doğal destanları

* İliada, Odyssseia – Yunan

* Şehname – İran

* Kalevala – Fin

* Ramayana, Mahabarata – Hint

* Chanson de Roland – Fransız

* Gılgamış – Sümer

* İgor – Rus

* Şinto – Japon

* Cid – İspanyol

b) Yapay Destan

Doğal destandan temel farkı, anonim nitelik taşımamasıdır. Bir şa­ir tarafından, doğal destanlara benzetilerek yazılan destanlardır.

* Fazıl Hüsnü Dağlarca Üç Şehitler Destanı

* Kayıkçı Kul Mustafa – Genç Osman Destanı

* Tasso – Kurtarılmış Kudüs

* Milton – Kaybolmuş Cennet

İlgili Konular


Comments

Name (gerekli)

Email (gerekli)

İnternet sitesi

Speak your mind